Voss vil flytte to fastlegeheimlar ut av det kommunale legekontoret – og betale 700 000 for plassen
Rådmannen tilrår tilskot utan open utlysing, og grunngjev det med at kommunen alt har investert i lokala. Målet er å få ned vikarkostnadene.
Utval for levekår i Voss møtest 2. september, med oppmøte ved nye Granvin barnehage klokka 15. Utvalet skal på synfaring i barnehagen og på Granvin sjukeheim før sakshandsaminga tek til i kantina på Melandshagen.
Frå kommunalt kontor til næringsdrift
Hovudsaka gjeld to fastlegeheimlar som skal flyttast frå det kommunale legekontoret til Jacob Sætre sitt legekontor. Dei kjem i tillegg til to heimlar som heradsstyret alt har vedteke å leggje dit.
Bakgrunnen er ei omlegging heradsstyret har bestilt. I fjor vedtok det ei eingongstilskotsordning på inntil 2,7 millionar kroner for å dekkje kostnader til lokale ved etablering av to fastlegeheimlar i næringsdrift frå 2026, og bad samtidig rådmannen vurdere omfanget av privat næringsdrift og organiseringa av legetenestene «med mål om å redusere vikarkostnader og skape ei meir stabil legeteneste».
Problemet rådmannen skildrar, er kjent frå mange kommunar: «Kommunen har dei siste åra opplevd utfordringar knytte til rekruttering av fastlegar og bruk av vikarar. Stor gjennomtrekk og høge vikarkostnader kan påverke både økonomien og kvaliteten på tenestene.»
Legekontoret er planlagt opna i oktober eller november 2026. Per i dag er det tilsett éin næringsdrivande fastlege i dei nye heimlane.
Ingen utlysing – og grunngjevinga for det
Tilskotet på inntil 700 000 kroner skal gå til dokumenterte investeringskostnader: utviding og tilpassing av lokale, etablering av arbeidsplassar, IKT-løysingar, medisinsk utstyr og anna infrastruktur. Det skal finansierast ved bruk av disposisjonsfondet.
Saksframlegget tek direkte opp spørsmålet om kvifor det ikkje blir lyst ut. Rådmannen vurderer at «dette ikkje er ei ordinær tilskotsordning der fleire aktørar konkurrerer om dei same midlane», men eit tilskot knytt til fastlegeheimlar kommunen har lovpålagt ansvar for å sikre.
Grunngjevinga for at akkurat dette legekontoret er valt, er tredelt: kommunen har alt investert i etableringa av kontoret, lokala har fysisk kapasitet til vidare utviding, og eigarane har uttrykt ønske om å utvikle verksemda vidare. Rådmannen vurderer at «vidare utbygging av eit eksisterande legekontor vil vere meir føremålstenleg og kostnadseffektivt enn etablering av nye fastlegeheimlar på ein annan lokasjon».
Saksframlegget listar samtidig opp kva kommunen må gjere før pengane kan betalast ut: dokumentere kostnadsgrunnlaget, dokumentere kvifor mottakaren er vald, gjere vurderingar etter statsstøtteregelverket, og registrere eventuell bagatellmessig støtte – ei form for offentleg støtte som kan gis utan godkjenning frå ESA fordi ho er så låg at ho ikkje blir rekna for å påverke konkurransen i EØS-området.
Kommunen har alt gitt økonomisk støtte til det same legekontoret tidlegare, og må difor kartleggje den samla offentlege støtta til verksemda før ei ny utbetaling.
Heimel 4 og 5 ligg i horisonten
Saka handlar òg om noko som ikkje er vedteke ennå. Det er aktuelt å vurdere ytterlegare to fastlegeheimlar ved kontoret, og legekontoret har bede om ei tidleg avklaring – det vil vere «viktig for langsiktig planlegging av bemanning, lokale og drift».
Ein tentativ plan er å etablere heimel 4 og 5 innan utgangen av 2027, men det er lagt til grunn at drifta av dei tre første må få tid til å stabilisere seg først. Rådmannen peikar på at ei tidleg avklaring kan redusere behovet for framtidige ombyggingar.
Risikoen om den tredje legen uteblir
Saksframlegget er ope om ein sårbarheit i planen. Dersom det ikkje lukkast å rekruttere ein tredje lege ved oppstart, «kan dette medføre økonomiske utfordringar for legekontoret».
Kommunen må difor vurdere om det trengst ordningar som gir tryggleik i ein oppstartsperiode, «til dømes gjennom vikarordningar eller andre tiltak som kompenserer for mellombels manglande bemanning».
Saka er òg vurdert opp mot FN-konvensjonen om rettane til menneske med nedsett funksjonsevne. Konklusjonen er at ei styrking av fastlegetenesta gir betre tilgang til helsetenester for alle, og at det ikkje er identifisert særlege negative konsekvensar for gruppene konvensjonen skal verne.
Saka går vidare til formannskapet 3. september og heradsstyret 10. september. Blant skriv og meldingar ligg ei sak om stabilisering av Voss legekontor.
Under ymse blir utvalet gjort merksam på pårørandekonferansen 23. september, ein digital konferanse for pårørande og fagpersonar som blir strøymt og vist i Voss Kulturhus.